Σάββατο, 15 Δεκεμβρίου 2007

Η χαρά της άγνοιας

Γνώση. Πολύτιμο εργαλείο και χρήσιμο εφόδιο για τη ζωή όλων. Σε προσωπικό, οικογενειακό, φιλικό, επαγγελματικό και γενικότερα σε κάθε επίπεδο της ζωής. Η εποχή που ζούμε είναι η εποχή της πληροφορίας και ο αιώνας που μας πέρασε, ο αιώνας της γνώσης.

Είναι πολύτιμη. Αποκτάται με κόπο, τυχαία ή βάση εμπειρίας, συσσωρεύεται, ξεχνιέται, χάνεται, αλλοιώνεται και αλλάζει. Αυτό που γνωρίζει κανείς σήμερα, αύριο μπορεί να μην ισχύει, μπορεί να ανατραπεί. Μπορεί πάλι να το ξεχάσει, ειδικά αν έχει καιρό να το χρησιμοποιήσει. Τι γίνεται όμως όταν δεν το έχει μάθει ποτέ; Όταν απλώς αγνοεί;

Η άγνοια νόμου, λέει το Σύνταγμα, δεν επιτρέπεται. Αυτά ως προς τα νομικά. Η άγνοια στην εκπαίδευση ανταμείβεται με χαμηλή βαθμολογία και συνήθως επιπλέον εργασία. Πώς όμως να εργαστείς πάνω σε κάτι το οποίο αγνοείς; Στο χώρο εργασίας, επίσης, η άγνοια είναι κάτι που επιτρέπεται εν μέρει όταν είσαι νέος, αλλά σίγουρα δεν προτιμάται όταν έρχεται η ώρα των αυξήσεων και των προαγωγών.

Είναι όμως η άγνοια πρόβλημα; Σίγουρα κάποιος που γνωρίζει προτιμάται από κάποιον που δε γνωρίζει. Αν όμως γνωρίζουμε αρκετά, μήπως κάποιοι νιώθουν ότι απειλούνται από αυτό – ειδικά στο κομμάτι της δουλειάς; Ας σκεφτούμε όλοι πόσες φορές μειδιούμε μπροστά σε κάποιον που δεν ξέρει κάτι πολύ απλό ή πολύ γνωστό (για εμάς)... Πόσες, όμως, άλλες φορές έχουμε κατσουφιάσει όταν κάποιος μας λέει κάτι άγνωστο για εμάς, αλλά πολύ γνωστό γι αυτόν;

Όλοι έχουμε συμμετάσχει σε δημοσκοπήσεις, έχουμε συμπληρώσει ερωτηματολόγια. Στις περισσότες ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών, υπάρχει και το Δεν ξέρω/ δεν απαντώ. Η επιλογή αυτή συνήθως παίρνει μικρό ποσοστό. Αρκετές φορές έχω αναρωτηθεί ο ίδιος αν είναι δυνατόν να τα ξέρω όλα αυτά που απαντώ. Όπως και εγώ, φαντάζομαι και οι περισσότεροι, σπάνια έχουμε απαντήσει την συγκεκριμένη επιλογή.

Είναι όμως τόσο δύσκολο να πω δεν ξέρω; Είναι τόσο δύσκολο να παραδεχτώ την άγνοιά μου; Γιατί να θέλει τόσο κόπο, όταν αποδεδειγμένα, δεν είναι δυνατόν να έχουμε τόση γνώση; Και πόσο κακό κάνει η ημιμάθεια;

Η γνώση είναι δύναμη. Η άγνοια επίσης, όταν είναι συνειδητοποιημένη, γιατί μας δείχνει τα όριά μας. Γι αυτό χαίρομαι όταν διαπιστώνω ότι δε γνωρίζω κάτι, γιατί αυτό δείχνει ότι ξέρω τι γνωρίζω.
Η χαρά της άγνοιας δεν έγκειται στη δήλωση ότι όσα λιγότερα γνωρίζει κανείς, τόσο πιο ευτυχισμένος είναι, επειδή έχει λιγότερα προβλήματα να σκεφτεί. Είναι η χαρά της ανακάλυψης του καινούριου.